SPK, yabancı finans kuruluşlarına ilişkin iddiaları yalanladı

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), 28 Ekim 2026 tarihli yazılı açıklamasında, yabancı finans kuruluşlarının Türkiye sermaye piyasalarında fahiş kazançlar elde ettiği ve yüksek kar sonrasında pozisyonlarını kapatarak çıktığı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını bildirdi. Bir yanda piyasada kimin kazanıp kimin çıktığına dair iddialar, diğer yanda bu iddiaların somut bilgi ve belgeye dayanmadığını söyleyen düzenleyici kurumun tespiti var. SPK'nın yabancı finans kuruluşlarına ilişkin açıklaması, sermaye piyasası hukuku bakımından iddia ile resmi tespit arasındaki farkı yeniden gündeme getiriyor.

Öne çıkanlar

• Açıklama, bazı kuruluşların yüksek karlar elde ettikten sonra çıktığı, mevcut pozisyonlarını tamamen kapattığı ve belirli sermaye piyasası araçlarındaki varlıklarını bütünüyle elden çıkardığı iddialarını da kapsıyor.
• SPK, iddiaların bazı basın yayın organlarında ve sosyal medya mecralarında somut bilgi ve belgeye dayanmadan yer aldığını belirtti.
• Kurul, düzenleme süreçlerinin ilgili paydaşların görüş ve değerlendirmeleri alınarak şeffaflık ve öngörülebilirlik ilkeleri çerçevesinde yürütüldüğünü bildirdi.
• SPK'ya göre taslak ve nihai düzenlemeler, yerli ve yabancı yatırımcılar arasında bilgiye erişim bakımından ayrım gözetilmeksizin eş zamanlı olarak kamuoyuyla paylaşıldı.

SPK ne açıkladı?

SPK, 28 Ekim 2026 tarihli yazılı açıklamasında yabancı finans kuruluşlarının fahiş kazançlar elde ettiği, bazılarının yüksek karlar elde ettikten sonra çıktığı, mevcut pozisyonlarını tamamen kapattığı ve portföylerindeki belirli sermaye piyasası araçlarındaki varlıklarını bütünüyle elden çıkardığı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını bildirdi. Kurul, bu sonuca yaptığı değerlendirmeler sonucunda ulaştığını belirtti.

Açıklamaya göre son dönemde bazı basın yayın organlarında ve sosyal medya mecralarında, yabancı finans kuruluşlarının Türkiye sermaye piyasalarındaki faaliyetlerine ve yatırım pozisyonlarına ilişkin gerçeği yansıtmayan, somut bilgi ve belgelere dayanmayan iddialara yer verildi. Kurul, bu iddiaların gerçeği yansıtmadığının tespit edildiğini ifade etti.

SPK açıklamanın ikinci bölümünde düzenleme süreçlerine değindi. Kurula göre yürütülen düzenleme süreçleri, ilgili paydaşların görüş ve değerlendirmeleri alınarak şeffaflık ve öngörülebilirlik ilkeleri çerçevesinde gerçekleştirildi. Taslak ve nihai düzenlemeler ise yerli ve yabancı yatırımcılar arasında bilgiye erişim bakımından ayrım gözetilmeksizin, eş zamanlı olarak kamuoyuyla paylaşıldı.

Neden tartışılıyor?

Tartışma, yabancı finans kuruluşlarının piyasadaki konumuna ilişkin iddialar ile bu iddiaları gerçeği yansıtmayan olarak niteleyen Kurul açıklaması arasındaki fark etrafında şekilleniyor. İddiaları dile getiren ya da paylaşan kesimler için konu, piyasadan kimin hangi koşullarda kazandığı ve çıktığıdır. Kurul ise iddiaların somut bilgi ve belgeye dayanmadığını, yaptığı değerlendirmede gerçeği yansıtmadıklarını tespit ettiğini söylüyor.

Açıklamanın bir diğer yönü, düzenlemelere erişimde eşitlik vurgusudur. SPK, taslak ve nihai düzenlemelerin yerli ve yabancı yatırımcıya eş zamanlı duyurulduğunu belirterek bilgiye erişimde ayrım yapılmadığını savunuyor. Bireysel ve kurumsal yatırımcılar açısından düzenleme bilgisine aynı anda ulaşmak, piyasaya duyulan güvenin önemli unsurlarından biridir.

Hukukçular bakımından ise iki düzlem ayrı tutulmalıdır: bir tarafta kamuoyunda dolaşan iddia, diğer tarafta düzenleyici kurumun tespiti. Kurul açıklaması iddiayı yalanlıyor; iddianın kaynağı, yayılma biçimi ve etkisi ise ayrı bir değerlendirme konusudur.

Piyasaya ilişkin iddialar sermaye piyasası hukukunda nasıl değerlendirilir?

Piyasa katılımcılarına ilişkin iddialar, esas olarak 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (SPKn) ve ikincil düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilir. SPKn, sermaye piyasasının şeffaf, güvenilir ve istikrarlı işlemesini amaçlar; piyasa bozucu eylemleri yasaklar ve bunlara idari ve cezai yaptırımlar bağlar.

Genel çerçevede, yatırımcıların kararlarını etkileyebilecek yanlış ya da yanıltıcı bilgi yaymak piyasa bozucu eylemler kapsamında değerlendirilebilir. Bir iddianın bu kapsama girip girmediği içeriğine, yayılma biçimine ve piyasa üzerindeki etkisine göre somut olayda belirlenir. SPK'nın açıklaması, iddiaların gerçeği yansıtmadığına dair bir tespit içerir; bu tespit tek başına belirli bir kişi ya da paylaşım hakkında hukuki sonuç doğurmaz.

Düzenleme süreçleri bakımından genel ilke, kamu otoritesinin düzenlemelerini paydaş görüşlerini alarak ve öngörülebilir biçimde hazırlamasıdır. Bilgiye eşit erişim de yatırımcı güveninin ön koşullarından sayılır. Kurul, açıklamasında bu ilkelere dayandığını ve yerli ile yabancı yatırımcı arasında ayrım gözetilmediğini belirtiyor.

Bu açıklama yatırımcıyı ve hukukçuyu nasıl etkiler?

Açıklama yatırımcı için yeni bir hak ya da yükümlülük doğurmaz; kurumun kamuoyunu bilgilendirdiği bir metindir. Hukukçu açısından ise piyasaya ilişkin iddiaların doğrulanmasında resmi kaynakların önemini gösterir. Bireysel bir uyuşmazlıkta açıklamanın delil değeri, somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmelidir.

Uygulamada nelere dikkat edilmeli?

• Açıklamanın tarihini (28 Ekim 2026) ve ifadesini dosyaya alın; iddia ile Kurulun tespiti ayrı olgulardır, ikisini karıştırmayın.
• Müvekkil piyasayla ilgili bir iddiayı paylaşmayı düşünüyorsa, iddianın somut bilgi ve belgeye dayanıp dayanmadığını önceden kontrol edin; yanıltıcı bilgi yayma konusundaki genel çerçeve SPKn'de düzenlenmiştir.
• Yatırım kararı verecek müvekkillere kamuya açık resmi duyuruları ve düzenleme metinlerini esas almalarını önerin.
• Düzenleme süreçlerine ilişkin bir uyuşmazlıkta taslak ve nihai metinlerin yayım zamanlarını belgelemek, eş zamanlı paylaşım iddiasının değerlendirilmesinde gerekli olabilir.
• Genel nitelikli bir kurum açıklamasından belirli işlemlere ilişkin sonuç çıkarmayın; her olay kendi özelliklerine göre değerlendirilmelidir.

Sık Sorulan Sorular

Sizce kamu otoritelerinin piyasa iddialarına yönelik bu tür genel açıklamaları yatırımcı güvenini korumak için yeterli mi, yoksa iddiaya konu kuruluş ve işlem bazında daha ayrıntılı bilgi mi gerekir?

SPKn ve ilgili ikincil mevzuat ile konuya ilişkin içtihat, AyLex'te kaynaklarıyla araştırılabilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.