Yatırım fonu tasfiyesinde 131 fon için TMSF'ye tahsil yetkisi

Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun Teklifi'nin mali etki analizi yayımlandı. Analiz, Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen fonların piyasa içindeki büyüklüğünü ve bu fonlarda parası bulunan yatırımcı sayısını ortaya koyuyor.

Tartışmanın merkezinde tek bir soru var: tasfiye edilen fonlardaki yatırımcı alacağı hangi kaynaktan ve ne zaman karşılanacak? Etki analizine göre teklif, fon pay sahiplerine yapılacak ödemeler bakımından kamu kaynakları ve bütçe imkanları kullanılmaksızın fonların adil, şeffaf ve etkin biçimde tasfiye edilmesini amaçlıyor.

Öne çıkanlar

• SPK'nın 17 Eylül 2026 kararlarıyla yedi portföy yönetim şirketinin kurucusu olduğu toplam 131 adet fonun tasfiyesine karar verildi.
• Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) verilerine göre 17 Eylül 2026 itibarıyla bu fonlardaki tekil yatırımcı sayısı 455 bin 758.
• Tasfiye halindeki 131 fon, toplam fon sayısının yüzde 4,6'sını, toplam portföy değerinin ise yüzde 7,7'sini oluşturuyor.
• Etki analizinde, SPK ve Yatırımcı Tazmin Merkezinin (YTM) yaklaşık 1500 derdest dava dosyası takip ettiği, olası dava sayısının bunun en az on katına ulaşabileceği belirtiliyor.

Neden tartışılıyor?

Tartışma, tasfiye edilen fonlarda parası bulunan yatırımcıların alacaklarına hangi kaynaktan ve ne zaman kavuşacağı sorusundan doğuyor. Etki analizi, ödemelerde kamu kaynaklarının ve bütçe imkanlarının kullanılmayacağını açıkça ortaya koyuyor. Kamu kaynağının devreye girmemesi bütçe disiplini bakımından tutarlı bir tercih; ancak ödeme kapasitesinin tamamen fon mal varlığına ve sorumlulardan yapılacak tahsilata bağlı olması sonucunu doğuruyor.

Yatırımcı tarafındaki beklenti, alacağın öngörülebilir bir takvim içinde ödenmesi yönünde. Karşı taraftaki yaklaşımın dayanağını ise özel bir yatırımın zararının kamu kaynaklarıyla karşılanmaması ilkesi oluşturuyor. Etki analizindeki 'kamu kaynakları ve bütçe imkanları kullanılmaksızın' ifadesi bu ilkenin metne yansıması olarak okunabilir.

Sürecin adli ayağı da genişliyor. Etki analizinde, SPK tarafından İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde yedi yazılı başvuru dilekçesiyle 69 kişi hakkında suç duyurusunda bulunulduğu, SPK'ye yapılan bildirimlere göre Başsavcılıkça 189 kişi hakkında el koyma tedbiri uygulandığı belirtiliyor. Sorumlulardan tahsil hedefi bu dosyalarla doğrudan bağlantılı olduğundan, yatırımcı açısından süre ceza soruşturmasının ve tasfiye işlemlerinin hızına bağlı hale geliyor.

Kurumsal kapasite de tartışılan başlıklardan biri. Analizde, mevcut personel kadrosuyla süreç takiplerinin mümkün olmadığı ve ihtiyaç halinde Kurulun kendi bütçesinden dışarıdan hizmet alımı yapılmasının öngörüldüğü ifade ediliyor. Bu tespit, alacakların tahsil hızına ilişkin beklentiyi doğrudan etkiliyor.

Kanun teklifi ne getiriyor?

Teklifin özü, tasfiyeyi fonun kendi mal varlığı ve sorumlulardan geri kazanılan değerlerle finanse etmek. Bu çerçevede fon mal varlığından hukuka aykırı olarak çıkarılan değerlerin geri kazanılması, doğan zarar veya kaybın sorumlularından tahsil edilmesi ve elde edilen tutarın fon pay sahiplerine ulaştırılması hedefleniyor. Teklif, bu yönüyle sermaye piyasası mevzuatındaki tasfiye ve yatırımcı tazmini düzenlemelerine paralel bir geri kazanım mekanizması kuruyor.

Teklifin en dikkat çeken yönü, SPK tarafından belirlenecek alacakların TMSF aracılığıyla takip ve tahsil edilmesine imkan tanıması. Etki analizine göre bu mekanizmayla fonların tasfiye kaynaklarının artırılması, yatırımcıların karşılanamayan alacaklarının azaltılması ve hukuka aykırı işlemlerden kaynaklanan ekonomik sonuçların sorumlular üzerinde bırakılması amaçlanıyor.

Hangi fonlar ve kaç yatırımcı etkileniyor?

SPK'nın 17 Eylül 2026 kararları; A1 Capital Portföy Yönetimi AŞ, Atlas Portföy Yönetimi AŞ, Bulls Portföy Yönetimi AŞ, Hedef Portföy Yönetimi AŞ, Pardus Portföy Yönetimi AŞ, Pusula Portföy Yönetimi AŞ ve Tera Portföy Yönetimi AŞ'nin kurucusu olduğu toplam 131 fonu kapsıyor.

MKK verilerine göre 17 Eylül 2026 itibarıyla bu fonlarda 455 bin 758 tekil yatırımcı bulunuyor. MKK analizlerinde ayrıca, ünvanında para piyasası geçen ve serbest olmayan fonlarda yer alan yatırımcılardan yaklaşık 199 bininin, ünvanında serbest ifadesi geçen ve hisse senedi fonlarında yer alan yatırımcılardan yaklaşık 341 bininin net yatırım tutarının 1 milyon liranın altında olduğu belirtiliyor. Bu dağılım, tasfiyeden etkilenen yatırımcı tabanının önemli bölümünün küçük ve orta ölçekli yatırımcılardan oluştuğunu gösteriyor.

Uygulamada nelere dikkat edilmeli?

• Müvekkilin fon pay sahibi sıfatı, fonun kurucusu ve saklama yapısı ile net yatırım tutarı belgelerle netleştirilmeli.
• SPK ve YTM tarafından takip edilen derdest dava dosyaları ile bireysel başvurular arasındaki ilişki ayrıştırılmalı, mükerrer talep riski gözetilmeli.
• Ceza soruşturması ve el koyma tedbirleri alacağın tahsili sürecinden ayrı yürüdüğü için iki hattın sonuçları birlikte izlenmeli.
• Alacağın TMSF aracılığıyla takip ve tahsili öngörüldüğünden, başvuru ve bildirim adımları dosya bazında ayrıca planlanmalı.
• Tasfiye kaynaklarının tahsil performansı ödeme kapasitesini belirleyeceğinden, her dosya için gerçekçi bir tahsilat beklentisi notu tutulmalı.

Sık Sorulan Sorular

Sizce bu süreçte öncelik, yatırımcı alacaklarının hızla ödenmesi mi, yoksa sorumlulara rücu mekanizmasının eksiksiz işletilmesi mi olmalı?

Yatırım fonlarının tasfiyesine ilişkin mevzuatı ve ilgili içtihadı AyLex'te kaynaklarıyla araştırabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.